maandbericht Frans november 2019

1. Vakgerichte info: correct schrijven

Naar aanleiding van de nieuwe leerplannen in de eerste graad kreeg ik een aantal vragen rond correct schrijven en ondersteuning.

In de wenk bij leerplandoel 4 (De leerlingen verwoorden  mondeling en schriftelijk boodschappen, feiten, gevoelens en meningen) in het leerplan Frans en in het leerplan Engels van de A-stroom staat dat het belangrijk is om modellen aan te bieden tijdens het leerproces. Hiermee bedoelen we modellen die door de leraar aangeboden worden (stappenplan, half ingevulde opdracht, kijkwijzer etc.). In het einddoel staat niet meer dat de opdracht 'met behulp van modellen en voorbeelden' kan gerealiseerd worden.  Je biedt ondersteuning aan in aanloop naar het einddoel. 

Bij alle leerplandoelen rond communicatie (zowel receptief als productief en interactief) wordt verwezen naar de kenniselementen en strategieën. Een van die strategieën is het inzetten van talige hulpmiddelen. Dat betekent dat leerlingen woordenboeken, internet etc. mogen gebruiken, en dus ook voorbeelden die ze vinden op Internet. Het gaat hierbij dus niet om aangereikte modellen door de leraar. Welke hulpmiddelen de leerling mag gebruiken, wordt uiteraard door de leraar bepaald, afhankelijk van de activiteit. In de wenk bij LPD 4 lees je dan ook dit: "Foutentolerantie bij spelling is afhankelijk van het doel en de al dan niet gebruikte hulpmiddelen."  

Een voorbeeld van een schrijfopdracht: “Schrijf een berichtje om te melden dat je later komt of dat je ziek bent.” In de realiteit gebeurt dit digitaal, dus per definitie gebruiken ze hiervoor een PC of een GSM met spellingscontrole.  

Differentiëren door meer of minder ondersteuning te geven blijft uiteraard mogelijk, maar het is noodzakelijk om steeds de authenticiteit van de taak in het oog te houden.  

Als je zelf in een vreemde taal, die je niet helemaal beheerst, een mailtje moet schrijven, zoek je waarschijnlijk ook op Internet naar voorbeelden of vaste uitdrukkingen en gebruik je waarschijnlijk ook een spellingscontrole. Waarom zouden we dan onze leerlingen diezelfde hulpmiddelen niet laten gebruiken? Het is belangrijk dat ze hiermee kritisch leren omgaan.

Deze visie mag je zeker ook doortrekken naar de "oudere" leerplannen.

In het nieuwe leerplan Engels - Frans van de B-stroom vermeldt leerplandoel 4 wel expliciet de ondersteuning: "De leerlingen verwoorden mondeling en schriftelijk boodschappen, feiten, gevoelens en meningen met behulp van zinnen, sleutelwoorden of op basis van een voorbeeld of modellen". In de geboden ondersteuning zit een opbouwende moeilijkheidsgraad: de leerlingen kiezen tussen zinnen om tekst te produceren, gebruiken losse woorden als basis om tekst te produceren of produceren zelf tekst naar een voorbeeld of model.

 

2. Aankondigingen

2.1 Vormingsaanbod regio Mechelen-Brussel

- Aanvangsbegeleiding door de pedagogische begeleiding regio Mechelen-Brussel

Als nieuwe leraar kan je voor ondersteuning terecht bij je vakbegeleider. Jouw school heeft de mogelijkheid om je hiervoor in te schrijven. Eens ingeschreven zal ik met jou contact opnemen om een afspraak te maken voor een persoonlijk coachingsgesprek in jouw school. Verdere info vind je ook bij je directie/mentor. Daarnaast zien we elkaar dan ook op woensdag 19 februari voor een gezamenlijke dag.

 

- Stuurgroep

De Stuurgroep Frans van regio Mechelen-Brussel komt twee maal per jaar samen. We bespreken actuele thema’s en ontwikkelingen in het onderwijslandschap, en in het bijzonder dan voor ons vak, Frans.

Tijdens onze volgende bijeenkomst bespreken we o.a. de functie en de werking van de stuurgroep binnen onze regio. We hebben het uiteraard ook over de stand van zaken van de modernisering voor de tweede en derde graad en de talennota van de Europese commissie.

Zin om hierover mee te overleggen en om mee na te denken over de noden in onze regio om deze nieuwe leerplannen te implementeren? Dan ben je zeker welkom. Je hoeft je niet in te schrijven, een mailtje naar mia.vandenwaeyenbergh@katholiekonderwijs.vlaanderen volstaat.

De vergadering zal plaatsvinden op woensdag 13 november, van 14u tot 16u in het Diocesaan Pastoraal Centrum, Fr. de Merodestraat 18 te Mechelen.

Interesse? Laat zeker iets weten.

 

- Netwerk Frans 1e graad A- en B-stroom

Naar aanleiding van de modernisering S.O. en de invoering van de nieuwe leerplannen in het eerste jaar, wordt een netwerk voor leerkrachten Frans 1e graad opgestart.

Als eerste thema staan de differentiële doelen op de agenda. De eerste graad is vooral breed, observerend en oriënterend. De differentiële doelen uit het leerplan helpen hierbij. Wat betekenen deze doelen voor mijn school, voor mijn leerlingen? Hoe breng ik ze aan? Welke mogelijkheden heb ik om ze te evalueren?

Naast input voorzien we vooral tijd voor overleg en om samen de theorie in praktijk om te zetten. We bespreken bestaand lesmateriaal en kijken hoe we hierin de differentiële doelen een plaats kunnen geven. We bekijken mogelijke evaluatievormen en gaan na hoe deze aansluiten bij de visie van jouw school.

's Middags eten we samen het broodje in het restaurant. De bijdrage voor de deelname aan dit netwerk is hiervoor bedoeld.

 

Doelgroep: leerkrachten Frans 1e graad A- en B-stroom

Aantal deelnemers: beperkt tot 15

Datum: vrijdag 15 november 2019, 10u - 15u (onthaal vanaf 9u30)

Locatie: Diocesaan Centrum, Fr. De Merodestraat 18, 2800 Mechelen

Je kunt je inschrijven op nascholing.be. (nummer van de sessie: MSFRA-19-04)

 

- Netwerk Frans 2e en 3e graad aso

Als onderwerp kozen we dit maal voor 'literatuur en cultuur'. Wat verwacht ons leerplan op dit gebied? En wat verwachten de nieuwe leerplannen van de 1e graad? Kan literatuur onze leerlingen nog boeien? Hoe pakken anderen dit aan? Welke culturele elementen komen aan bod bij collega's? Organiseren scholen culturele uitstappen of uitwisselingsmomenten met Franstalige scholen? ...

Tal van vragen waarover we tijdens dit netwerkmoment in overleg gaan. De input is deze keer eerder beperkt, we luisteren vooral naar elkaars ervaringen.

Middagmaal niet inbegrepen. 's Middags gaan we met z'n allen iets gaan eten in de stad.

Doelgroep: leerkrachten Frans 2e en 3e graad aso

Aantal deelnemers: beperkt tot 15

 

Datum: dinsdag 19 november 2019, 10u - 15u (onthaal vanaf 9u30)

Locatie: Diocesaan Centrum, Fr. De Merodestraat 18, 2800 Mechelen

Je kunt je inschrijven op nascholing.be. (nummer van de sessie: MSFRA-19-05)

 

- Dag van het leerplan Frans 1ste graad B-stroom

Hier kan je vanaf begin januari 2020 voor inschrijven.

Een regio-overschrijdende samenwerking tussen de begeleiders Frans van de regio Mechelen-Brussel en de regio Antwerpen.

 

Maandag 16 maart 2020 (09.30 - 16.00 uur)

Diocesaan Pastoraal Centrum, Fr. De Merodestraat 18 2800 Mechelen

of

Dinsdag 17 maart 2020 (09.30 - 16.00 uur)

DSKO, Noorderlaan 108 2030 Antwerpen

 

Ter info:

In opvolging van de leerplanvoorstellingen 1ste graad Frans b- stroom ontdekken de deelnemers concrete implementatiemogelijkheden binnen de eigen context en input van de school.

De collega’s verkennen concrete voorbeelden, wisselen eigen praktijkervaringen uit en creëren samen effectieve en efficiënte toepassingen op maat.

De nascholing zet expliciet in op planning, leertrajecten, differentiatie, attitudes, evaluatie en rapportering. Daarenboven kunnen de deelnemers bij inschrijving extra items bestellen.

 

2.2 Varia

2.2.1 Swap-swap:

Een taaluitwisseling is een ideale manier om een taal te leren en je wereld te verbreden. Swap-Swap maakt het organiseren van een taaluitwisseling zo leuk en gemakkelijk mogelijk: Met een gratis tool kunnen leerkrachten Frans, Duits en Nederlands hun partnerschool vinden. 

Dat werkt zo: je kunt de zoekertjes van andere leerkrachten bekijken en/of zelf een zoekertje plaatsen. Heb je een leerkracht gevonden met wie het klikt? Samen plannen jullie een uitwisseling op maat. Met onze handige checklist voor de voorbereiding en overzicht van pedagogisch materiaal kunnen jullie meteen van start!

Vind jouw partnerschool

Lees hier de zoekertjes van leerkrachten die een partnerschool zoeken. Om de kans op een goede match te vergroten, kun je ook een eigen zoekertje plaatsen. 

 

We hopen dat zoveel mogelijk leerlingen op uitwisseling zullen gaan om hun talenkennis te verbeteren en een onvergetelijke ervaring te beleven – deel deze informatie dus zeker met jouw collega’s!

Surf naar www.swap-swap.be/nl/awpcp of contacteer de projectverantwoordelijke Klaartje Vandersypen op info@swap-swap.be of +32 473 93 23 49. 

Swap-Swap wordt ondersteund door het Prins Filipfonds en Taalunie.

Zie ook de bijlage.

 

2.2.2 Outreach:

Als taalleerkracht ondervindt u wellicht dagelijks dat het niet altijd makkelijk is jongeren warm te maken voor taal of literatuur. Nochtans zijn meertaligheid en taalvaardigheid cruciale competenties in onze maatschappij en is ook geletterdheid in brede zin een belangrijke troef in onze diverse, geglobaliseerde wereld. De opleiding Taal- en Letterkunde van de KU Leuven wil graag haar steentje bijdragen om taal en literatuur te promoten in het secundair onderwijs. In overleg met taalleerkrachten hebben we enkele initiatieven ontwikkeld om het belang van taal, lezen en cultuur in de kijker te plaatsen, de disciplines taalkunde en letterkunde beter bekend te maken, en u te ondersteunen in het zo belangrijke taalonderwijs. In wat volgt stellen we deze initiatieven graag even aan u voor. Meer informatie vindt u door de links te volgen of op de outreachpagina van de Faculteit Letteren van de KU Leuven.

Scholar @ School en Junior College

Vorig jaar zijn we gestart met het Scholar@School-project dat u de mogelijkheid biedt om een taal- of literatuurwetenschapper uit te nodigen in de klas om over zijn of haar onderzoek te komen vertellen. U vindt het aanbod van onderwerpen op onze website. Wacht niet te lang, want de lessen zijn snel volgeboekt. Taal- en Letterkunde doet ook mee met het overkoepelende Junior College-project dat leerlingen wil laten proeven van universitair onderwijs via lesmodules waar u zelf mee aan de slag kan gaan en/of tijdens de junior collegedag waarop onze professoren een college geven aan leerlingen van de derde graad. U vindt ook inspiratie voor uw lessen in onze map met lesideeën voor verschillende talen, voor zowel taalkunde als literatuur, en ook een reeks leestips met recente boeken die jongeren kunnen boeien, gegroepeerd rond een bepaald thema of genre. 

Dagen van het Literatuuronderwijs en Taalonderwijs

In 2017 zijn we ook gestart met een nascholingsaanbod voor taalleerkrachten: de Dag van het Literatuuronderwijs en de Dag van het Taalonderwijs. Deze vinden traditioneel plaats op de eerste woensdag na de herfstvakantie, respectievelijk paasvakantie (dit jaar 6 november 2019 en 22 april 2020). Via een brede waaier aan lezingen en workshops, bieden docenten van literatuurwetenchap, taalkunde en de lerarenopleiding u graag nieuwe inspiratie en concrete tips voor uw lespraktijk. De documentatie van de workshops van voorbije edities kan u ook op de website terugvinden. 

Waarom kiezen voor taal?

Omdat talen in het secundair onderwijs nogal eens moeten opboksen tegen de dominantie van wetenschappelijke richtingen, hebben we – op vraag van leerkrachten – ook een PowerPoint-presentatie ontwikkeld, ‘Waarom kiezen voor taal?’, die u kan helpen om leerlingen van het vierde of zesde jaar te motiveren om tijdens of na hun schoolcarrière moderne (en/of klassieke) talen te kiezen. Meer informatie over de opleiding Taal- en Letterkunde vindt u natuurlijk ook op onze opleidingspagina, met o.a. informatie over de uitstroommogelijkheden en de arbeidsmarkt voor taal- en letterkundigen, evenals leuke filmpjes waarin onze studenten zelf uitleggen waarom ze voor taal en literatuur gekozen hebben. Onze studenten zijn ook zelf graag bereid om in uw school over onze opleiding te komen vertellen; onze docenten kan u eveneens contacteren om op een pedagogische studiedag over het belang van taal, leesbevordering en literatuur te komen spreken.

 

2.2.3 Alliance française:

 

- Conférences littéraires

Un programme de l’Université de Gand (Département de littérature - section de français), en collaboration avec l’Alliance française de Flandre-Orientale et l’Ecole des Hautes Etudes

Laurent MAUVIGNIER

  • « Défricher / déchiffrer les ‘lieux communs’ »
  • Auditorium 61, Recollettenlei 3, Gent
  • jeudi 21 novembre à 19h00
  • entrée gratuite

Plus d'infos

 

 

Met vriendelijke groeten

Mia Vanden Waeyenbergh
Pedagogisch begeleider Frans

mia.vandenwaeyenbergh@katholiekonderwijs.vlaanderen